Chính sách xuất khẩu chip AI sang Trung Quốc: Mỹ chuyển hướng
Ngày 13 tháng 1 năm 2026, Cục Công nghiệp và An ninh thuộc Bộ Thương mại Hoa Kỳ đã thay đổi chính sách rà soát cấp phép xuất khẩu từ "presumption of denial" sang "case-by-case review" đối với chip NVIDIA H200 và các chip tương đương AMD MI325X xuất khẩu sang Trung Quốc. Một ngày sau đó, vào ngày 14 tháng 1, chính quyền Trump tuyên bố sẽ phê duyệt việc bán chip H200 của NVIDIA cho Trung Quốc, nhưng đồng thời áp một mức thuế 25% đối với dòng chip tiên tiến.
Đây là sự đảo ngược đáng kể so với chính sách từ năm 2022, vốn nhằm duy trì lợi thế dẫn đầu về AI của Mỹ bằng cách hạn chế Trung Quốc tiếp cận chip AI tiên tiến. Theo chính quyền Trump, chính sách hạn chế chip của Mỹ đã phản tác dụng và khiến các đối thủ Trung Quốc tiến bộ nhanh hơn. Vì vậy, Mỹ cần đảm bảo các chip sản xuất trong nước vẫn giữ vai trò trung tâm trong hạ tầng AI toàn cầu.
Quốc hội vào cuộc và sức ép từ cuộc chiến khoáng sản
Chính sách mới ưu tiên các mục tiêu an ninh quốc gia thông qua đánh giá rủi ro theo từng giao dịch, trong đó khách hàng phải chứng minh có quy trình an ninh “đủ mạnh”. Đồng thời, sản phẩm phải trải qua giai đoạn "Mandatory US Testing" bởi bên thứ ba để xác minh hiệu suất trước khi xuất khẩu. Những giao dịch liên quan đến lĩnh vực quân sự, tình báo, giám sát và các chương trình nhạy cảm khác vẫn bị kiểm soát và rà soát chặt chẽ.
Song song với động thái hành pháp, Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ đã thông qua dự luật "AI Overwatch Act", nhằm mở rộng quyền giám sát của Quốc hội đối với hoạt động xuất khẩu chip AI. Theo dự luật, việc vận chuyển các chip AI tiên tiến sẽ cần được cả Ủy ban Đối ngoại Hạ viện và Ủy ban Ngân hàng Thượng viện phê duyệt trong vòng 30 ngày. Nếu được thông qua, luật sẽ tước bỏ giấy phép hiện tại cho việc chuyển giao công nghệ AI.
Chính sách đảo chiều này cũng phản ánh mối lo ngại trước việc Trung Quốc siết chặt kiểm soát xuất khẩu khoáng sản quan trọng dùng trong sản xuất chất bán dẫn kể từ tháng 7 năm 2023 và cấm hoàn toàn xuất khẩu sang Mỹ vào tháng 12 năm 2024. Trung Quốc tinh luyện khoảng 70% lượng bạc toàn cầu dùng trong chip và chiếm lĩnh quá trình tinh chế đất hiếm như gallium – nguyên liệu thiết yếu để phát triển chip. Việc hạn chế khoáng sản đã tạo ra đòn bẩy đáng kể, gây áp lực buộc Mỹ phải nới lỏng lập trường về xuất khẩu chip.
Trump reverses US AI chip export policy to China
