Trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ thúc đẩy nhu cầu đối với thiếc dùng trong các máy chủ trung tâm dữ liệu tăng lên gấp ba lần so với mức hiện tại trong vòng 5 năm tới. Điều này làm nổi bật tầm quan trọng ngày càng lớn của loại kim loại thiết yếu này - phần lớn được khai thác tại Indonesia và các quốc gia châu Á khác.
Tại hội nghị về khoáng sản thiết yếu do Shanghai Metals Market (SMM) tổ chức tại Jakarta (Indonesia) hôm 5/6, các chuyên gia đã làm rõ mối liên hệ trực tiếp giữa sự phát triển của máy chủ AI và nhu cầu đối với thiếc - một kim loại đóng vai trò không thể thay thế trong ngành công nghiệp bán dẫn.
Sự trỗi dậy của AI và vai trò chiến lược của thiếc
Theo chia sẻ của Vicky Qiao, chuyên gia phân tích cấp cao tại Shanghai Metals Market (SMM), thiếc là yếu tố then chốt được sử dụng trong chất hàn, giúp gắn kết các tấm silicon (đã được cắt thành các chip nhỏ) vào bảng mạch.
"Dựa trên dữ liệu năm 2025, lượng tiêu thụ thiếc của máy chủ AI hiện tại là khoảng 6.000-8.000 tấn/năm, và ước tính cho năm 2030 là 22.000-25.000 tấn/năm", Vicky Qiao, nhà phân tích cấp cao tại Shanghai Metals Market (SMM), phát biểu tại hội nghị.
“Trong khi sự bùng nổ của AI và chất bán dẫn đang là một trong những lĩnh vực được quan tâm nhất trên thị trường chứng khoán hiện nay, thiếc đã được hưởng lợi từ xu hướng này và thu hút sự chú ý lớn từ thị trường”, bà cho biết.
Giá thiếc kỳ hạn được giao dịch trên Sàn giao dịch kim loại London (LME) có xu hướng tăng trong năm qua, phần nào phản ánh nhu cầu ngày càng tăng đối với các máy chủ AI.
Nhìn chung, bà Qiao cho biết SMM kỳ vọng nhu cầu đối với nguyên tố này sẽ tăng 1,7% hằng năm cho đến năm 2030. "Tăng trưởng nhu cầu chủ yếu được thúc đẩy bởi AI... nhưng nhu cầu này bị bù trừ một phần bởi sự sụt giảm trong các phân khúc truyền thống", bà giải thích.
Thách thức nguồn cung và chính sách quản lý tài nguyên
Về phía nguồn cung, bà Qiao nhấn mạnh thị trường thiếc "cực kỳ nhạy cảm", đồng thời dẫn chứng về "các thách thức địa chính trị và chính sách bảo hộ tài nguyên do chính phủ các nước".
Bà viện dẫn chính sách khai thác mới nhất do chính phủ Indonesia ban hành, yêu cầu các công ty khai thác phải nộp đơn xin lại giấy phép hoạt động hằng năm, thay thế cho hệ thống 3 năm như hiện tại, gây ảnh hưởng đến khối lượng xuất khẩu của quốc gia này.
"Chúng tôi nghĩ rằng hạn ngạch năm nay là khoảng 55.000-60.000 tấn", trong khi vào năm 2019 con số này là khoảng 78.000 tấn.
Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), Indonesia là nước sản xuất thiếc lớn thứ hai thế giới sau Trung Quốc. Các quốc gia sản xuất lớn khác bao gồm Brazil, Peru, Australia, Myanmar và Việt Nam.
Tại Cộng hòa Dân chủ Congo, một nhà sản xuất thiếc quan trọng khác, các cuộc đụng độ giữa nhóm phiến quân M23 và lực lượng chính phủ Congo đã leo thang thành giao tranh toàn diện vào năm ngoái. Các hoạt động của M23 xung quanh khu vực khai thác đã ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động vận hành và khiến một mỏ địa phương phải đóng cửa.
Tại Myanmar, chính quyền địa phương tại khu vực khai thác đã đình chỉ hoạt động khai thác thiếc nhằm bảo hộ tài nguyên, và giấy phép đã không được cấp lại cho đến tháng 7 năm ngoái. Bà Qiao cho biết trong thời gian lệnh cấm khai thác có hiệu lực, mưa lớn theo mùa tích tụ nước trong khu vực, "vì vậy, khi hoạt động khai thác được phép nối lại, việc bơm thoát nước trở thành vấn đề lớn nhất tại đây".
Từ năm 2026-2030, SMM dự kiến nguồn cung thiếc tăng 1,16% hằng năm, bà Qiao cho biết. Nữ chuyên gia này nhận định: “Thiếc vốn là tài nguyên khan hiếm, vì vậy thị trường sẽ duy trì trạng thái cân bằng thắt chặt nghiêm ngặt trong dài hạn”.
(Theo Nikkei Asia)
