Grok, trí tuệ nhân tạo (AI) của Elon Musk, đang tụt xa phía sau các đối thủ đang tăng trưởng thần tốc. Việc công ty mẹ SpaceX ký thỏa thuận cho Anthropic thuê năng lực tính toán (computing power) khổng lồ đang đặt ra dấu hỏi về khả năng bắt kịp của Grok.
Thỏa thuận được ký vào đầu tháng 5 sẽ cung cấp cho "cha đẻ" của Claude AI toàn bộ năng lực tính toán tại một trong những trung tâm dữ liệu chính của người đàn ông giàu nhất hành tinh. Anthropic và đối thủ OpenAI đã và đang chạy đua để thâu tóm mọi năng lực tính toán có thể trong bối cảnh nhu cầu bùng nổ thách thức khả năng vận hành các AI của họ.
Tụt hậu
Kể từ khi ra mắt cách đây hai năm, Grok đã tiếp cận được hàng triệu người dùng thông qua tích hợp với mạng xã hội X và các tính năng gây tranh cãi như "bạn đồng hành AI" mang hơi hướng tình dục. Tuy nhiên, dữ liệu mới cho thấy sự tăng trưởng của chatbot dường như đã chững lại.
Theo công ty phân tích AppMagic, số lượt tải xuống của Grok đã giảm xuống còn khoảng 8,3 triệu trong tháng 4, từ mức cao kỷ lục hơn 20 triệu vào tháng 1.
Kết quả cuộc khảo sát với hơn 260.000 người tiêu dùng và nhân viên sử dụng AI tại Mỹ cho thấy tỷ lệ người trả phí cho Grok hầu như không đổi, ở mức 0,174% trong quý II/2026 so với 0,173% của một năm trước, theo công ty nghiên cứu Recon Analytics. Trong khi đó, hơn 6% số người được hỏi cho biết trả phí cho ChatGPT.
"OpenAI là Coca-Cola, Anthropic là Pepsi và Grok là RC Cola," Ben Pouladian, một kỹ sư và nhà đầu tư công nghệ tại Los Angeles, nhận định. "Tôi chưa bao giờ thực sự thấy ai uống RC Cola".
Pouladian đã sử dụng một số công nghệ của tỷ phú Musk. Anh lái xe Tesla và hoạt động tích cực trên X. Khi Grok ra mắt vào cuối năm 2023, anh tải về và dùng thử, nhưng chưa bao giờ trở thành người dùng trung thành. Anh cho biết mình thích Claude của Anthropic, ChatGPT của OpenAI và đôi khi là Gemini của Google hơn.
Musk và công ty mẹ của Grok là SpaceX chưa đưa ra bình luận về thông tin này. Trong các tuyên bố công khai, chính vị CEO này cũng thừa nhận Grok kém cạnh tranh trong cuộc đua AI.
Tại phiên tòa trong vụ kiện chống lại OpenAI vào cuối tháng 4, ông Musk nói rằng đã thu hẹp tầm quan trọng và quy mô của xAI - công ty AI vừa được sáp nhập vào SpaceX. Ông mô tả xAI "rất bé nhỏ" và là "công ty nhỏ nhất trong số các công ty AI".
Sự kiện OpenAI ra mắt ChatGPT vào năm 2022 đã đánh dấu bước làm quen với AI của nhiều người tiêu dùng. Đến giữa năm 2025, hơn 3/4 số người tham gia khảo sát của Recon Analytics cho biết có nghe nói về ChatGPT.
Musk ra mắt Grok vào cuối năm 2023 với mục tiêu đưa lên thành AI phổ biến nhất thế giới, đồng thời khẳng định Grok sẽ "tìm kiếm sự thật tối đa" và ít chịu ảnh hưởng bởi tư tưởng "cấp tiến" (woke) hơn các đối thủ.
Dành phần lớn mùa hè năm 2025 tại startup AI của mình, Musk nỗ lực bắt kịp cuộc chạy đua này. Ông đã trực tiếp giám sát việc thiết kế một chatbot gợi dục. Grok cũng cung cấp các cài đặt cho phép người dùng tạo nội dung nhạy cảm và mang tính dục - yếu tố được cho là đã đẩy cao mức độ tương tác.
Đỉnh điểm lượt tải xuống vào tháng 1 diễn ra sau khi một bản cập nhật cho phép người dùng "lột đồ ảo" người trong ảnh. Việc tính năng này được sử dụng rộng rãi với hình ảnh trẻ vị thành niên đã kích hoạt sự giám sát từ các cơ quan quản lý và nhà lập pháp, buộc công ty phải hạn chế quyền truy cập.
Thua cả ở mảng khách hàng doanh nghiệp
Mặt trận cạnh tranh nóng nhất giữa các công ty AI lớn hiện nay là các công cụ hỗ trợ lập trình, nơi việc áp dụng tại doanh nghiệp đang thúc đẩy tăng trưởng doanh thu nhanh chóng.
Grok vẫn bị tụt hậu ở mảng này. Theo Erik Bradley, chiến lược gia trưởng tại công ty nghiên cứu thị trường Enterprise Technology Research (ETR), Grok hầu như không tăng trưởng trong các tổ chức doanh nghiệp. Trong khi đó, việc sử dụng Claude và Gemini đang tăng vọt.
Trong cuộc khảo sát khoảng 500 người của ETR, 48% số người được hỏi vào tháng 3 cho biết công ty của họ đang sử dụng và có kế hoạch tiếp tục sử dụng Claude, tăng từ mức 21% của năm trước. 40% cho biết đang sử dụng và sẽ tiếp tục dùng Gemini, tăng từ 27%. Chỉ có 7% cho biết đang dùng và dự kiến dùng Grok, tăng nhẹ từ mức 4%.
Musk đang đối mặt với áp lực phải chứng minh với các nhà đầu tư rằng các công ty của ông đang kiếm ra tiền trước thềm đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) dự kiến của SpaceX trong năm nay. Các nhà phân tích cho biết thỏa thuận với Anthropic về năng lực tính toán tại trung tâm dữ liệu Colossus 1 ở Memphis có thể mang về cho Musk vài tỷ USD mỗi năm.
Arnal Dayaratna, phó chủ tịch mảng phát triển phần mềm tại IDC, nhận định thỏa thuận này cho thấy Musk đang bắt đầu biến Colossus thành một nền tảng tính toán thuê ngoài cho các công ty AI lớn, thay vì chỉ sử dụng cơ sở này để phát triển mô hình nội bộ.
Tuy nhiên, Guillermo Rauch, CEO của Vercel, cảnh báo không nên sớm gạch tên Musk khỏi cuộc đua. Ông lạc quan rằng việc tái cấu trúc công ty AI gần đây của Musk sẽ tăng cường khả năng cạnh tranh.
"Một khi Elon tập trung - và đó là những gì đang diễn ra hiện nay - chúng ta thường thấy ông ấy làm rất tốt," Rauch nói. Ông cũng cho biết các kỹ sư có thể sẽ đổ xô quay lại với Grok nếu công ty mang đến hiệu suất tốt hơn trong các mô hình sắp tới.
Việc Musk sẵn sàng ký thỏa thuận với Anthropic đánh dấu một sự thay đổi thái độ đáng chú ý. Vào tháng 2, Musk từng mô tả AI của công ty này là "độc ác và ghét loài người" trong một bài đăng trên X.
Nhà đầu tư Pouladian nhận định cái bắt tay mới này có thể xuất phát từ sự thù địch của Anthropic đối với OpenAI - công ty ông Musk đang đối đầu tại tòa. "Kẻ thù của kẻ thù là bạn, và trong trường hợp này, đó còn là đối tác điện toán," Pouladian nói.
(Theo Wall Street Journal)
