Masan “gom” ba trụ cột vào một hệ điều hành: Tham vọng chiếm 75% lợi nhuận chuỗi tiêu dùng

Sáng 24/4 tại TP.HCM, Tập đoàn Masan tổ chức Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên 2026, đánh dấu một giai đoạn chuyển mình khi tập đoàn chính thức “gom” toàn bộ các mảnh ghép kinh doanh vào một chiến lược thống nhất - xây dựng “hệ điều hành tiêu dùng” tích hợp giữa hàng tiêu dùng, bán lẻ và công nghệ.

Tâm điểm của đại hội không chỉ là các chỉ tiêu tăng trưởng hai chữ số, mà là nỗ lực giải bài toán lớn hơn: xóa bỏ mức chiết khấu khoảng 60% của cổ phiếu MSN so với tổng giá trị từng phần, thông qua việc kể lại câu chuyện Masan theo cách đơn giản hơn - một hệ sinh thái vận hành như một thể thống nhất.

Từ “một tập hợp công ty” đến hệ điều hành tiêu dùng tích hợp

Phát biểu mở đầu, Tổng Giám đốc (CEO) Masan Danny Le thẳng thắn nhìn nhận: khi thị trường nhìn vào Masan, họ thấy nhiều logo, nhiều công ty, nhiều ngành nghề khác nhau – và một câu chuyện phức tạp.

Theo ông, chính việc chưa “đơn giản hóa” được câu chuyện này là nguyên nhân khiến cổ phiếu MSN đang giao dịch với mức chiết khấu khoảng 60% so với tổng giá trị các công ty thành viên cộng lại.

“Chúng tôi không xây dựng nhiều công ty riêng lẻ. Chúng tôi đang xây dựng một tầm nhìn, một chiến lược duy nhất để phục vụ người tiêu dùng,” ông nhấn mạnh.

Ở góc nhìn chiến lược, Chủ tịch Nguyễn Đăng Quang gọi đây là bước ngoặt sau hành trình 30 năm. Từ những bước đi “chưa thật sự rõ ràng về đích đến”, Masan đang tiến tới một nền tảng có cấu trúc rõ ràng hơn, sẵn sàng mở rộng quy mô.

Chủ đề “đại kết nối” của đại hội, theo ông Quang, không chỉ là thông điệp, mà là sự tích hợp hiếm có giữa ba trụ cột:

Hàng tiêu dùng - nền tảng của các thương hiệu mạnh Bán lẻ - hệ thống tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng Công nghệ - lớp vận hành dựa trên dữ liệu

“Điều khó nhất không phải là xây dựng từng trụ cột, mà là kết nối chúng lại,” ông nói, đồng thời khẳng định Masan đã “học được cách tích hợp” sau nhiều năm thử nghiệm.

“Consumer Operating System”: Giải bài toán chi phí và lợi nhuận toàn chuỗi

Theo CEO Danny Le, khi ba trụ cột vận hành tách rời, toàn bộ chuỗi giá trị bị phân mảnh: mỗi bên tối ưu lợi ích riêng, dẫn đến chi phí cao và hiệu quả thấp.

Cụ thể, chi phí phân phối của nhà bán lẻ có thể cao hơn khoảng 15%, trong khi các công ty thương hiệu phải chịu chi phí cao hơn 15-20% để đưa sản phẩm ra thị trường. Toàn ngành vận hành với biên lợi nhuận chỉ ở mức một chữ số.

“Người tiêu dùng cuối cùng là người trả giá cho những bất cập đó,” ông nói.

Giải pháp Masan theo đuổi là “Consumer Operating System” - hệ điều hành tiêu dùng tích hợp toàn bộ chuỗi giá trị. Trong mô hình này, công nghệ không phải một mảng kinh doanh độc lập, mà đóng vai trò “bộ khuếch đại” cho toàn hệ thống.

Nền tảng số WinX - được xem là “bộ não” - không chỉ là hệ thống hội viên hay voucher, mà là công cụ kết nối trực tiếp giữa thương hiệu, bán lẻ và người tiêu dùng thông qua dữ liệu thời gian thực.

Nhờ đó, Masan có thể: Hiểu hành vi tiêu dùng theo từng cá nhân; Cá nhân hóa trải nghiệm và truyền thông; Tối ưu danh mục sản phẩm theo từng điểm bán; Ra quyết định dựa trên dữ liệu thay vì cảm tính

Khi kết hợp hệ thống bán lẻ WinCommerce với mạng lưới phân phối truyền thống (Retail Supreme), Masan hướng tới độ phủ tới 90% thị trường. Đồng thời, tập đoàn đặt mục tiêu mở rộng từ 16 thương hiệu lớn hiện tại lên khoảng 50 thương hiệu mạnh.

Trong kịch bản hoàn chỉnh, Masan có thể tham gia 30-50% tổng giá trị giao dịch của thị trường bán lẻ hàng tiêu dùng, đồng thời nắm giữ tới 75% lợi nhuận toàn chuỗi.

Tăng trưởng hai chữ số và tham vọng dòng tiền tỷ USD

Song song với câu chuyện chiến lược, Masan vẫn đặt ra các chỉ tiêu tài chính cụ thể cho năm 2026.

Doanh thu thuần dự kiến đạt 93.500 - 98.000 tỷ đồng, tăng 15-20% so với năm 2025. Lợi nhuận sau thuế mục tiêu đạt 7.250 - 7.900 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 7-17%.

Theo ban lãnh đạo, tập đoàn tiếp tục theo dõi các rủi ro như lạm phát, chi phí đầu vào, lãi suất và chuỗi cung ứng, nhưng hiện chưa ghi nhận tác động đáng kể đến hoạt động kinh doanh.

Một điểm đáng chú ý là sự cải thiện mạnh mẽ về dòng tiền. Năm 2020, khi Masan tiếp nhận WinCommerce, dòng tiền vận hành chỉ khoảng 80 triệu USD. Đến năm 2026, con số này dự kiến đạt 500-600 triệu USD, tương đương mức tăng gấp 7 lần.

Ngay cả khi chưa triển khai toàn bộ hệ thống ở quy mô lớn, Masan vẫn kỳ vọng đạt 700 triệu đến 1 tỷ USD dòng tiền vào năm 2030.

Ở cấp độ từng mảng kinh doanh, các chỉ tiêu tăng trưởng cũng cho thấy dấu hiệu phục hồi và tăng tốc:

Masan Consumer dự kiến tăng trưởng khoảng 15%, với biên lợi nhuận cao nhất ngành khoảng 20% WinCommerce tăng trưởng doanh thu 20-30% và lợi nhuận gấp đôi so với năm 2025 Masan MEATLife tăng trưởng khoảng 20% Phúc Long tăng trưởng 32%

Những con số này, theo ông Danny Le, mới chỉ là “kết quả ban đầu” sau 5 năm xây dựng nền tảng và bắt đầu bước vào giai đoạn kết nối để tăng tốc.

“Bộ não” WinX, AI và những bước đi tiếp theo

Một trong những trụ cột quan trọng nhất trong giai đoạn tới là hệ thống công nghệ WinX và nền tảng AI - được nội bộ gọi là “Masan Intelligence”.

Theo lãnh đạo Masan, WinX giúp hợp nhất ba lớp dữ liệu gồm dữ liệu cửa hàng, dữ liệu sản phẩm và dữ liệu người tiêu dùng, từ đó tạo ra các mô hình dự báo và vận hành theo thời gian thực.

Hệ thống này cho phép tối ưu chuỗi cung ứng - vốn là điểm nghẽn lớn của thị trường Việt Nam, nơi chi phí logistics chiếm khoảng 20% GDP, gấp đôi so với Mỹ.

Bên cạnh đó, Masan cũng lên kế hoạch tái cấu trúc mảng vật liệu công nghệ cao. Masan High-Tech Materials (MHT) dự kiến tăng trưởng doanh thu 115-173%, đồng thời tìm kiếm đối tác chiến lược để giảm nợ và tiến tới niêm yết trên HOSE.

Ở góc nhìn tổng thể, CEO Danny Le mô tả mô hình Masan đang xây dựng như sự kết hợp của Walmart (bán lẻ), Kraft Heinz (thương hiệu) và Amazon (công nghệ) - nhưng dành riêng cho thị trường Việt Nam.

“Mục tiêu của chúng tôi là sở hữu toàn bộ chuỗi giá trị, tích hợp thành một hệ điều hành duy nhất và tạo ra dòng tiền 2-3 tỷ USD trong dài hạn,” ông nói.