Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. đã tuyên bố tình trạng "khẩn cấp năng lượng quốc gia" tối 24/3, khẳng định những rủi ro kinh tế từ cuộc xung đột tại Trung Đông đang gây ra "mối nguy cận kề" đối với nguồn cung nhiên liệu và điện năng của đất nước.
Một phần của biện pháp chính sách này bao gồm thành lập ủy ban nhằm đảm bảo sự thông suốt của nhiên liệu, thực phẩm, thuốc men, nông sản và các hàng hóa thiết yếu khác, đồng thời đảm bảo hoạt động hiệu quả của các dịch vụ công cộng.
"Việc tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia về năng lượng sẽ cho phép chính phủ... thực hiện các biện pháp ứng phó và phối hợp theo luật pháp hiện hành để giải quyết các rủi ro từ sự gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu và nền kinh tế trong nước," ông Marcos cho biết trong sắc lệnh hành pháp.
"Tình trạng khẩn cấp năng lượng quốc gia được tuyên bố trong bối cảnh xung đột đang diễn ra tại Trung Đông và mối nguy cấp bách đối với khả năng cung ứng và sự ổn định của nguồn năng lượng quốc gia", sắc lệnh nêu rõ.
Tuyên bố của Tổng thống Philippines được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Bộ trưởng Năng lượng nước này cho biết Manila có kế hoạch tăng sản lượng từ các nhà máy điện than nhằm giữ giá điện ở mức thấp trong bối cảnh xung đột Trung Đông làm gián đoạn các chuyến hàng khí đốt.
Sắc lệnh cũng yêu cầu Bộ Năng lượng của quốc gia Đông Nam Á này bảo vệ nguồn cung năng lượng của đất nước bằng cách triển khai các biện pháp tiết kiệm năng lượng, xử lý các hành vi trục lợi và thao túng nguồn cung sản phẩm dầu mỏ.
Động thái này này là một phần trong nỗ lực của chính phủ Philippines nhằm giảm thiểu tác động của việc giá nhiên liệu tăng vọt đối với nền kinh tế trong nước do xung đột lan rộng ở Trung Đông. Quốc gia này nhập khẩu hơn một nửa nhu cầu năng lượng và chính phủ đã áp dụng chế độ làm việc 4 ngày/tuần cho công chức nhằm cắt giảm tiêu thụ năng lượng.
Tuy nhiên, Tổng thống Marcos vẫn chưa ký phê duyệt đề xuất tạm dừng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nhiên liệu (biện pháp giúp hoãn thu thuế trong các tình huống khẩn cấp).
Cho đến nay, nước này đã thực hiện các biện pháp nhằm xoa dịu khó khăn kinh tế của người dân, bao gồm trợ cấp cho một số tài xế trong lĩnh vực vận tải công cộng. Mỗi tài xế xe ba gác (tricycle) nhận được khoản hỗ trợ một lần trị giá 5.000 peso (khoảng 83,36 USD).
Mặc dù vậy, lĩnh vực vận tải công cộng vẫn đang kêu gọi giới chức trách hành động quyết liệt hơn và có kế hoạch tổ chức các cuộc đình công ngày 26 và 27/3 tại vùng đô thị Manila. Đây sẽ là một trong những cuộc đình công đầu tiên của người lao động ngành vận tải ở Đông Á nhằm đáp trả cuộc khủng hoảng năng lượng do xung đột Trung Đông gây ra.
Bộ Năng lượng Philippines cho biết toàn quốc hiện còn đủ xăng dùng trong 53 ngày và dầu diesel trong tối đa 46 ngày.
Giới chức trách cũng đã cho phép sử dụng tạm thời và giới hạn một loại nhiên liệu rẻ hơn nhưng gây ô nhiễm hơn để đảm bảo nguồn cung. Bộ Năng lượng cho biết các dòng xe từ năm 2015 trở về trước, xe kiểu jeepney truyền thống, các nhà máy điện, máy phát điện, cùng ngành hàng hải và vận tải đường thủy sẽ được phép sử dụng các sản phẩm dầu mỏ đạt tiêu chuẩn Euro-II.
Trước đó, Manila đã chuyển đổi từ nhiên liệu tiêu chuẩn Euro-II sang các loại nhiên liệu Euro-IV sạch hơn vào năm 2016.
(Theo Nikkei Asia)
