Tại chương trình “Hà Nội chuyển động” với chủ đề “E10 và lộ trình chuyển đổi xanh”, ông Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho biết, sau 10 ngày triển khai đồng loạt xăng E10 trên toàn quốc, tổng lượng xăng tiêu thụ đạt khoảng 310 triệu lít. Trong đó, xăng E10 đạt 290 triệu lít, trong khi xăng E5 đạt khoảng 20 triệu lít.
Đại diện Bộ Công Thương đánh giá mức tiêu thụ nhìn chung ổn định so với giai đoạn trước khi E10 được lưu hành rộng rãi. Kết quả này cho thấy hệ thống sản xuất, pha chế và phân phối từ các nhà máy lọc dầu như Dung Quất, Nghi Sơn đến hơn 13 cơ sở pha chế của các doanh nghiệp đầu mối đã được chuẩn bị đầy đủ và vận hành thông suốt.
Tuy nhiên, ông Đào Duy Anh cho rằng đây mới là bước khởi đầu của lộ trình dài hạn hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và giảm sự phụ thuộc vào nguồn xăng dầu nhập khẩu, hiện chiếm khoảng 70% nhu cầu trong nước. Theo ông, nguồn cung ổn định cần đi cùng sự đồng thuận và niềm tin của người tiêu dùng để quá trình chuyển đổi xanh thực sự đi vào cuộc sống.
Liên quan đến phản ánh xăng E10 tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn xăng khoáng, GS.TSKH Lưu Văn Bôi, nguyên Giám đốc Phòng thí nghiệm trọng điểm phát triển năng lượng sinh học, cho biết điều này có cơ sở khoa học.
Theo ông, nhiệt trị của ethanol đạt khoảng 21,2 MJ/lít, thấp hơn mức 34,2 MJ/lít của xăng khoáng. Các thử nghiệm thực tế cho thấy mức suy giảm năng lượng dao động từ 3,8-4%, tương đương quãng đường di chuyển trên mỗi lít nhiên liệu giảm khoảng 0,36 km.
Đối với hiện tượng nóng máy hoặc khó khởi động, vị chuyên gia cho rằng vấn đề chủ yếu xuất hiện ở các phương tiện đời cũ, đặc biệt là những xe sản xuất trước năm 2012 khi nhiều chi tiết phi kim loại như gioăng, phớt hoặc dây dẫn đã xuống cấp theo thời gian.
Ông cũng bác bỏ lo ngại xăng E10 tự tách lớp trong điều kiện sử dụng thông thường. Theo giải thích, hiện tượng này chỉ xảy ra khi nhiên liệu bị nhiễm nước hoặc bảo quản không đúng quy chuẩn. Chỉ khoảng 1% nước xâm nhập vào bồn chứa cũng có thể khiến ethanol liên kết và lắng xuống đáy, từ đó ảnh hưởng đến khả năng khởi động động cơ.
Từ kết quả nghiên cứu trên nhiều loại phương tiện, từ tàu du lịch đến xe máy đời cũ, GS.TSKH Lưu Văn Bôi đề xuất cần có cơ chế giá phù hợp đối với E10. Theo ông, nếu hiệu suất nhiên liệu giảm khoảng 4-5% đối với xe mới và có thể lên tới 10% với một số dòng xe cũ, mức chênh lệch giá khoảng 2.000 đồng/lít sẽ góp phần tạo sự công bằng và khuyến khích người dân chuyển đổi.
Về phía cơ quan quản lý, ông Đào Duy Anh cho biết Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Bộ Tài chính trong điều hành giá xăng dầu theo hướng hài hòa lợi ích giữa mục tiêu chuyển đổi xanh và kiểm soát lạm phát.
Bên cạnh việc áp dụng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 01:2026 để kiểm soát chất lượng, cơ quan quản lý cũng sẽ duy trì các đường dây nóng và kênh tiếp nhận phản ánh để kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai.
Theo đại diện Bộ Công Thương, minh bạch thông tin và chính sách giá phù hợp sẽ là những yếu tố quan trọng quyết định mức độ chấp nhận của thị trường đối với E10 trong giai đoạn tiếp theo của lộ trình chuyển đổi năng lượng.
