Sáng 22/5, 65 triệu cổ phiếu của CTCP Lương thực A An (HOSE: AAN) chính thức giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE). Ngay trong phiên đầu tiên, cổ phiếu AAN tăng hết biên độ 20% từ mức tham chiếu 15.000 đồng/cp lên 18.000 đồng/cp và duy trì trạng thái dư mua trần tới cuối phiên, với thanh khoản khớp lệnh 6.800 cổ phiếu.
Diễn biến này đưa vốn hóa thị trường của A An lên xấp xỉ 1.170 tỷ đồng ngay trong ngày đầu niêm yết. Tuy nhiên, phía sau câu chuyện thị giá là một chiến lược dài hơi hơn: xây dựng mảnh ghép lúa gạo trong hệ sinh thái nông nghiệp do ông Trương Sỹ Bá phát triển.
Từ doanh nghiệp gạo nội địa đến mắt xích trong hệ sinh thái nông nghiệp
Lương thực A An được thành lập vào tháng 1/2021 trên nền tảng mảng kinh doanh gạo của Tập đoàn Tân Long, với vốn điều lệ ban đầu 100 tỷ đồng. Sau hơn 5 năm, doanh nghiệp đã nâng vốn điều lệ lên 650 tỷ đồng thông qua nhiều đợt phát hành cho cổ đông hiện hữu và chào bán ra công chúng để đáp ứng điều kiện niêm yết.
Tại thời điểm lên sàn, A An được xem là mảnh ghép thứ ba trong hệ sinh thái nông nghiệp của CTCP Siba Holdings, bên cạnh CTCP Nông nghiệp BAF Việt Nam (HOSE: BAF) ở mảng chăn nuôi và CTCP Tập đoàn Cơ khí Công nghệ cao Siba (HOSE: SBG) trong lĩnh vực cơ khí công nghệ cao.
Khác với mô hình thương mại lúa gạo truyền thống chủ yếu đóng vai trò trung gian, A An theo đuổi chuỗi giá trị khép kín từ vùng nguyên liệu đến phân phối sản phẩm cuối cùng. Doanh nghiệp hiện sở hữu 3 nhà máy tại An Giang và Tiền Giang với tổng sức chứa 52.000 tấn, công suất sấy khoảng 450 tấn/ngày.
Ở khâu phân phối, doanh nghiệp xây dựng mạng lưới hơn 70.000 điểm bán trên toàn quốc nhằm đưa các sản phẩm gạo đóng gói tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào kênh thương mại truyền thống.
Đặt cược vào “thương hiệu hóa” ngành gạo
Chiến lược trọng tâm của A An là chuyển từ mô hình bán gạo hàng hóa sang phát triển các dòng sản phẩm giá trị gia tăng cao như ST25, gạo hữu cơ và gạo Japonica.
Định hướng này giúp doanh thu hợp nhất năm 2025 đạt hơn 3.318 tỷ đồng, tăng 36,18% so với năm trước. Quy mô doanh thu hiện đã vượt một số doanh nghiệp lâu năm trong ngành như CTCP Tập đoàn Giống cây trồng Việt Nam (Vinaseed, HOSE: NSC) hay CTCP Xuất nhập khẩu Nông sản Thực phẩm An Giang (Afiex, HOSE: AFX).
Dù vậy, hiệu quả lợi nhuận vẫn là vấn đề khiến thị trường chú ý. Biên lãi gộp năm 2025 của A An chỉ đạt khoảng 5,7%, phản ánh đặc thù của giai đoạn mở rộng quy mô mạnh và đầu tư lớn cho vùng nguyên liệu.
Theo định hướng doanh nghiệp công bố tại Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên 2026, A An đang ưu tiên tăng trưởng thị phần, xây dựng chuỗi cung ứng và chuẩn hóa vùng nguyên liệu hơn là tối đa hóa lợi nhuận ngắn hạn. Công ty hiện tập trung mở rộng vùng nguyên liệu theo mô hình liên kết “Doanh nghiệp - Hợp tác xã - Nông dân”, hướng tới mục tiêu kiểm soát hơn 20.000 ha đạt chuẩn VietGAP và GlobalGAP.
Việc chấp nhận biên lợi nhuận mỏng trong giai đoạn đầu được xem là cách doanh nghiệp tạo nền tảng dài hạn cho chiến lược chế biến sâu và xây dựng thương hiệu gạo nội địa.
Chuẩn bị bước vào giai đoạn tăng vốn và mở rộng quy mô
Sau niêm yết, A An tiếp tục lên kế hoạch tăng vốn với tổng tỷ lệ phát hành khoảng 41%, qua đó nâng vốn điều lệ từ 650 tỷ đồng lên gần 916,5 tỷ đồng.
Phương án bao gồm phát hành cổ phiếu trả cổ tức tỷ lệ 18% và phát hành cổ phiếu thưởng từ nguồn vốn chủ sở hữu tỷ lệ 23%, dự kiến triển khai trong quý II và III/2026.
Việc không ưu tiên cổ tức tiền mặt cho thấy doanh nghiệp đang tập trung giữ lại nguồn lực cho giai đoạn mở rộng tiếp theo, gồm đầu tư vùng nguyên liệu, nâng cấp hệ thống sản xuất và mở rộng thương hiệu.
Song song với kế hoạch tăng vốn, A An đặt mục tiêu doanh thu năm 2026 đạt 4.300 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 57,7 tỷ đồng, tương ứng tăng lần lượt 29,6% và 28,5% so với năm trước.
Động lực tăng trưởng được kỳ vọng đến từ hoạt động xuất khẩu gạo chất lượng cao sang EU, Nhật Bản và Hàn Quốc thông qua các ưu đãi từ EVFTA, đồng thời mở rộng quy mô sản xuất tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Một thay đổi đáng chú ý khác là việc ông Trương Sỹ Bá chính thức quay lại đảm nhiệm vị trí Chủ tịch Hội đồng quản trị (HĐQT) A An từ tháng 3/2026, thay cho ông Trương Mạnh Linh. Động thái này cho thấy doanh nghiệp đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc quản trị và tăng tốc mở rộng sau khi trở thành công ty đại chúng niêm yết.
Trong bối cảnh ngành gạo đang đối mặt áp lực cạnh tranh lớn và biên lợi nhuận thấp, bài toán lớn nhất với A An sau niêm yết sẽ không chỉ nằm ở tăng trưởng doanh thu, mà còn ở khả năng chứng minh hiệu quả của mô hình “thương hiệu hóa” và chuỗi giá trị khép kín mà doanh nghiệp theo đuổi nhiều năm qua.
