Khi Arthur Gies - quản lý nội dung công nghệ của Wirecutter - ráp một bộ PC cho đồng nghiệp vào tháng 1, chi phí cho ba thành phần chính - mainboard (bo mạch chủ), bộ xử lý và bộ nhớ DDR5 - là khoảng 800 USD. Cách đây vài tuần, khi anh mua những thành phần gần như tương tự cho một bộ PC của một đồng nghiệp khác, hóa đơn lần này lên tới 1.200 USD.
Và tất cả đều do AI.
Cuộc cạnh tranh tài nguyên để xây dựng các trung tâm dữ liệu AI đang đẩy giá máy tính và các thiết bị khác lên cao, và những sản phẩm ở mức giá tốt nhất có thể sẽ là những nạn nhân đầu tiên.
Máy tính không ngừng tăng giá
Đối với các linh kiện PC và laptop, sự thay đổi giá đã diễn ra. Đối với điện thoại và các thiết bị thông minh khác, giá cũng đang tăng.
Mùa thu năm ngoái, giá RAM máy PC, bộ nhớ trong PC gia đình, bắt đầu tăng vọt và mặc dù tốc độ tăng đã chậm lại, mức giá vẫn đã cao hơn 300% so với mùa hè năm ngoái. Tương tự, giá ổ cứng tăng mạnh kể từ tháng 12/2025, trong một số trường hợp tăng gấp đôi hoặc hơn. Kết quả là giá laptop đang chịu sức ép. Trong khi các mẫu máy năm 2025 tương đối ổn định - nhiều mẫu được sản xuất vào đầu năm và các công ty đã dành nửa đầu năm 2025 để lách thuế quan - các mẫu máy mới được công bố cho năm 2026 đang chịu mức tăng giá lớn.
Theo Jeffrey Clarke, Phó chủ tịch kiêm Giám đốc vận hành của Dell, tình trạng chi phí linh kiện cơ bản liên tục gia tăng đang ở mức chưa từng có tiền lệ. Trong cuộc gọi với các nhà đầu tư vào tháng 11/2025, ông khẳng định “Chúng ta chưa từng thấy chi phí biến động ở mức độ này”. Dù Dell đang nỗ lực tận dụng các lợi thế chuỗi cung ứng để giảm thiểu tác động, ông Clarke nhấn mạnh “Thực tế là cơ sở chi phí đang tăng lên trên tất cả sản phẩm. Bất kỳ thứ gì sử dụng CPU có DRAM, đều có bộ nhớ trong đó”.
Tại HP, tình hình cũng không khả quan hơn. CEO Enrique Lores chia sẻ trong buổi thông báo thu nhập tháng 11/2025 rằng các giải pháp của công ty bao gồm tìm kiếm các nhà cung cấp chi phí thấp hơn, thiết kế lại danh mục sản phẩm để giảm cấu hình bộ nhớ và “tăng giá hợp tác chặt chẽ với các kênh phân phối và khách hàng trực tiếp”.
Apple và chiến lược MacBook Neo trước làn sóng biến động
Giữa bối cảnh đó, Apple đang cố gắng đi ngược lại xu hướng với sản phẩm MacBook Neo giá 600 USD, vốn cắt giảm chi phí bằng cách sử dụng bộ vi xử lý A18 Pro có trên iPhone 16 cùng với một số tinh chỉnh tiết kiệm chi phí khác. Jitesh Ubrani, chuyên gia phân tích và quản lý nghiên cứu tại IDC, nhận định “MacBook Neo có mức giá rất cạnh tranh và đánh đúng vào phân khúc thị trường đang yếu nhất. Quyết định chơi trò chơi về quy mô của Apple là một nước đi thắng lợi có khả năng sẽ khiến các thương hiệu khác khó cạnh tranh”.
Tuy nhiên, ngay cả vị thế thống lĩnh của Apple cũng không tránh khỏi các quy luật thị trường. Mẫu cơ bản của MacBook Neo chỉ có 256 GB bộ lưu trữ và 8 GB bộ nhớ. Đồng thời, Apple đã loại bỏ các cấu hình lưu trữ thấp hơn của dòng MacBook Pro và MacBook Air chạy chip M5 mới, khiến mọi mẫu mã đều chứng kiến mức giá cơ bản tăng khoảng 10%. Các mẫu cũ hơn cũng đã biến mất khỏi các kệ hàng.
Nên mua máy tính lúc này hay chờ thêm?
Tình hình chung dự kiến không cải thiện trong năm 2026 hoặc 2027. Năng lực sản xuất linh kiện đang bị chi phối bởi nhu cầu hạ tầng máy chủ và các sản phẩm hỗ trợ AI. Các nhà sản xuất linh kiện hiện không có động lực để tăng sản xuất vì lo ngại dư thừa hàng tồn kho như giai đoạn năm 2023 và 2024. Năng lực sản xuất tăng thêm hiện chủ yếu phục vụ các sản phẩm AI và máy chủ, do đó khó có khả năng làm giảm tình trạng thiếu hụt sản phẩm tiêu dùng.
“Giá bộ nhớ dự kiến tăng đến năm 2027, và chúng tôi cho rằng các thiết bị sẽ tăng giá trong giai đoạn này". Ông Jitesh Ubrani - chuyên gia phân tích và quản lý nghiên cứu tại IDC.
Đối với người tiêu dùng, các thiết bị PC và smartphone có khả năng chứng kiến sự tăng giá, đặc biệt trong nửa cuối năm nay. Hiện tại, Lenovo vào tháng 3 đã cảnh báo khách hàng doanh nghiệp “giá sẽ tăng” và các đối thủ cạnh tranh của hãng được cho là sẽ theo sau xu hướng này.
Mặc dù không biết chính xác giá sẽ tăng bao nhiêu, nhưng câu chuyện kinh tế của việc mua một chiếc máy tính mới chắc chắn sẽ khắc nghiệt hơn trong hai năm tới. Ngay cả khi sự bùng nổ của AI không suôn sẻ như nhiều người kỳ vọng, giá cả khó có thể nhanh chóng quay trở lại mức bình thường của năm 2023 và 2024, hoặc thậm chí không hề suy suyển.
Theo đánh giá của Arthur Gies, nếu ai đó có nhu cầu mua laptop thì nên mua sớm khi các mẫu năm 2025 vẫn gần như giữ nguyên mức giá đầu năm. Nếu đợi tới cuối năm, cần chuẩn bị cho khả năng giá có thể cao hơn 20-30%. Lời khuyên tương tự cũng dành cho những khách hàng muốn mua PC.
(Theo NYT Wirecutter)
