Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội vừa phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, đặt mục hình thành mô hình siêu đô thị đa cực - đa trung tâm, phát triển theo cấu trúc “đa tầng, đa lớp” và lấy sông Hồng làm trục không gian chiến lược của toàn đô thị.
Đến năm 2035, đất xây dựng đô thị dự kiến chiếm 35-40% diện tích tự nhiên, tăng lên 55-60% vào năm 2065, trong khi hành lang xanh và diện tích rừng tiếp tục được duy trì để bảo đảm cân bằng sinh thái. Dân số được kiểm soát dân số dài hạn sau năm 2065 ở mức tối đa khoảng 20 triệu người, từ 8,8 triệu người hiện nay, với GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 200.000 USD.
Một trong những điểm nhấn lớn nhất của quy hoạch là định hướng tái cấu trúc đô thị quanh trục sông Hồng. Thành phố xác định khu vực hai bên sông sẽ trở thành không gian cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo, đồng thời là động lực phát triển mới về tài chính, thương mại, dịch vụ và du lịch.
Song song với đó, thành phố đặt mục tiêu phục hồi các dòng sông nội đô như Tô Lịch, Nhuệ, Đáy, Tích và Cầu Bây; đồng thời nghiên cứu xây dựng các đập dâng trên sông Hồng và sông Đuống để cải thiện chất lượng nước và giảm nguy cơ ngập úng.
Về cấu trúc không gian, quy hoạch theo các trục giao thông vành đai và các trục hướng tâm, xác lập 9 cực tăng trưởng tạo động lực phát triển mới cho Hà Nội, 9 trung tâm đô thị lớn nhằm giảm áp lực cho khu vực nội đô lịch sử, và 9 trục động lực kết nối toàn vùng Thủ đô.
Theo đó, cực trung tâm gồm khu nội đô lịch sử và mở rộng ở hữu ngạn sông Hồng, tiếp tục giữ vai trò trung tâm đầu não chính trị hành chính, tài chính và văn hóa cốt lõi của Thủ đô. Tại đây sẽ phát triển đô thị Thể thao cũng như xác lập sông Nhuệ là trục xanh chiến lược đa mục tiêu.
Khu vực Đông Anh-Mê Linh-Sóc Sơn được định hướng thành cực hội nhập quốc tế gắn với sân bay Nội Bài và logistics; còn Hòa Lạc phát triển theo mô hình đô thị khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Theo các trung tâm đô thị lớn, Nam sông Hồng là trung tâm đầu não chính trị, hành chính, văn hóa, di sản, tài chính và thương mại dịch vụ, trong khi Bắc sông Hồng được định hướng là trung tâm kinh tế, dịch vụ và hội nhập kinh tế quốc tế.
Các đô thị vệ tinh như Hòa Lạc, Xuân Mai, Phú Xuyên, Sơn Tây hay Vân Đình-Đại Nghĩa cũng được giao những vai trò chuyên biệt về khoa học công nghệ, giáo dục, logistics, công nghiệp công nghệ cao, văn hóa, hay du lịch sinh thái và làng nghề nhằm tạo mạng lưới phát triển phân tán thay cho mô hình đô thị tập trung truyền thống.
Để kết nối các đô thị và cực tăng trưởng, trục Nhật Tân-Nội Bài tiếp tục đóng vai trò cửa ngõ quốc tế phía Bắc; trục Đại lộ Thăng Long kết nối trung tâm với Hòa Lạc và Ba Vì; còn hành lang Quốc lộ 5 và cao tốc Hà Nội - Hải Phòng được định vị là tuyến logistics và thương mại hướng biển.
Theo định hướng dài hạn, Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2035 trở thành đô thị xanh, thông minh và có sức cạnh tranh cao trong khu vực; đến năm 2045 trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo quan trọng của châu Á-Thái Bình Dương; và hướng tới vị thế “thành phố toàn cầu” vào năm 2065.
Để hiện thực hóa định hướng phát triển mới, HĐND TP. Hà Nội ngày 11/5 cũng đã thông qua chủ trương đầu tư dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng vốn đầu tư khoảng 736.963 tỷ đồng, quy mô hơn 11.400 ha, dự kiến triển khai từ năm 2026 đến 2038 nhằm tạo động lực phát triển mới. Theo nghị quyết, UBND thành phố Hà Nội là cơ quan có thẩm quyền triển khai dự án. Liên danh đề xuất đầu tư gồm Đại Quang Minh, Tập đoàn Trường Hải (THACO) và Tập đoàn Hòa Phát.
